მსოფლიოში ყავის ექსპორტი 11,7%-ით გაიზარდა — ბრაზილიამ რეკორდულ მაჩვენებელს მიაღწია
მსოფლიო ყავის ბაზარზე 2025/26 მარკეტინგულ სეზონზე, რომელიც წინა წლის ოქტომბრიდან 2026 წლის სექტემბრამდე პერიოდს მოიცავს, ექსპორტის მნიშვნელოვანი ზრდა დაფიქსირდა. საერთაშორისო ყავის ორგანიზაციის მონაცემებით, ამ პერიოდში მსოფლიოში ყავის ექსპორტმა 137,27 მილიონი 60-კილოგრამიანი ტომარა შეადგინა, რაც წინა სეზონთან შედარებით 11,7%-იანი მატებაა.[1,2]
ყავის საერთაშორისო ვაჭრობის შესახებ სხვა მასალებთან ერთად, მკითხველს შეუძლია გაეცნოს [ყავასთან დაკავშირებულ კვებისა და სასმელების თემებს], სადაც წარმოდგენილია სხვადასხვა საკვებისა და სასმელის შესახებ მომზადებული მასალები.
მოუხალავი ყავის ექსპორტიც მნიშვნელოვნად გაიზარდა
საერთო ექსპორტის ზრდაში განსაკუთრებული ადგილი მოუხალავ, ანუ ჯერ კიდევ მოუხალავ ყავის მარცვლებს უკავია. 2023/24 სეზონზე მათი საერთაშორისო გადაზიდვები 11,8%-ით გაიზარდა და 123,75 მილიონ ტომარას მიაღწია.[1,2]
მოუხალავი ყავის მარცვალი საერთაშორისო ბაზარზე განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რადგან ყავის მწარმოებელი ქვეყნების დიდი ნაწილი მარცვალს სწორედ ამ სახით ახორციელებს ექსპორტზე. შემდგომი მოხალვა, დაფქვა და საბოლოო პროდუქტის წარმოება ხშირად უკვე იმ ქვეყნებში მიმდინარეობს, სადაც ყავა მომხმარებლამდე უნდა მივიდეს.
ყავის გამოყენების მრავალფეროვნებაზე წარმოდგენას იძლევა [ყავით მომზადებული დესერტების შესახებ მასალაც], სადაც აღწერილია ყავის გამოყენება ტირამისუს მომზადებაში.
სამხრეთ ამერიკა მსოფლიო ექსპორტში ლიდერობას ინარჩუნებს
მსოფლიოს მაკრორეგიონებს შორის ყავის უმსხვილეს ექსპორტიორად კვლავ სამხრეთ ამერიკა რჩება. 2025/26 სეზონზე რეგიონმა ყავის მიწოდება 30,7%-ით გაზარდა და 66,13 მილიონ ტომარას მიაღწია.[1,2]
ეს მაჩვენებელი სამხრეთ ამერიკის განსაკუთრებულ როლზე მიუთითებს მსოფლიო ყავის ვაჭრობაში. რეგიონის ზრდა განსაკუთრებით დაკავშირებული იყო მის ორ უმსხვილეს მწარმოებელ და ექსპორტიორ ქვეყანასთან — ბრაზილიასა და კოლუმბიასთან. ბრაზილიის ექსპორტმა 49,03 მილიონი ტომარა შეადგინა, კოლუმბიისამ კი 11,91 მილიონი ტომარა.[2]
ყავის საერთაშორისო ბაზრის მასშტაბის უკეთ გასაგებად საინტერესოა ისიც, რომ ბრაზილიის 49,03 მილიონი ტომარა სამხრეთ ამერიკის მთლიანი ექსპორტის უდიდეს ნაწილს შეადგენდა. ამ მაჩვენებელმა ქვეყნისთვის რეკორდულ დონეს მიაღწია.[1,2]
ყავის კულტურისა და მისი გამოყენების თემას უკავშირდება ასევე [იტალიური სამზარეულოს შესახებ მომზადებული მასალა], სადაც ყავა რამდენიმე ცნობილი კერძისა და დესერტის შემადგენელ ნაწილად არის წარმოდგენილი.
აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონში ექსპორტი შემცირდა
სამხრეთ ამერიკისგან განსხვავებული სურათი დაფიქსირდა აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონში. 2025/26 სეზონზე ამ რეგიონის ყავის ექსპორტი 6,7%-ით შემცირდა და 40,62 მილიონი ტომარა შეადგინა.[1,2]
რეგიონის კლების ერთ-ერთ მთავარ ფაქტორად ვიეტნამის ექსპორტის შემცირება სახელდება. ვიეტნამი აზია-წყნარი ოკეანის ერთ-ერთი უმსხვილესი მწარმოებელი და ექსპორტიორია, ხოლო 2023/24 სეზონზე მისი ექსპორტი 11,7%-ით შემცირდა და 24,96 მილიონ ტომარამდე დაეცა.[2]
ამგვარად, გლობალურ ბაზარზე რეგიონული დინამიკა ერთმანეთისგან მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა: მაშინ, როდესაც სამხრეთ ამერიკაში ექსპორტი მკვეთრად გაიზარდა, აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონში საპირისპირო ტენდენცია გამოიკვეთა.
აფრიკის ყავის ექსპორტი გაიზარდა
მნიშვნელოვანი ზრდა დაფიქსირდა აფრიკის ქვეყნებშიც. 2025/26 სეზონზე რეგიონის ყავის ექსპორტი 17,3%-ით გაიზარდა და 16,02 მილიონ ტომარას მიაღწია.[1,2]
საერთაშორისო ყავის ორგანიზაციის შეფასებით, აფრიკის ზრდაში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ეთიოპიამ. ქვეყნის ექსპორტმა 5,59 მილიონ ტომარას მიაღწია, რაც წინა სეზონთან შედარებით მკვეთრი მატება იყო.[2]
რეგიონული მონაცემების შედარება აჩვენებს, რომ 2024/25 სეზონი მსოფლიო ყავის ვაჭრობისთვის ერთგვაროვანი არ ყოფილა. სამხრეთ ამერიკის ძლიერი ზრდა და ბრაზილიის რეკორდული შედეგი მკვეთრად განსხვავდებოდა აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონის შემცირებული მაჩვენებლებისგან, მაშინ როდესაც აფრიკის ქვეყნებმა საერთო ჯამში ზრდის ტენდენცია აჩვენეს.
ყავის მოხმარების კონტექსტში საინტერესოა [საუზმისა და ყავის შესახებ მომზადებული მასალაც], რომელიც დილის კვების ჩვევებსა და ყავის მიღების საკითხებს ეხება.
რას აჩვენებს 2023/26 სეზონის მონაცემები?
2025/26 მარკეტინგული სეზონის სტატისტიკა მსოფლიო ყავის ბაზარზე რამდენიმე მნიშვნელოვან ტენდენციას აჩვენებს. პირველ რიგში, მთლიანმა ექსპორტმა 137,27 მილიონ ტომარას მიაღწია და წინა სეზონთან შედარებით 11,7%-იანი ზრდა დაფიქსირდა. ამავე პერიოდში მოუხალავი ყავის მარცვლების ექსპორტი 11,8%-ით გაიზარდა და 123,75 მილიონ ტომარას მიაღწია.[1,2]
მეორე მნიშვნელოვანი ფაქტორი რეგიონებს შორის განსხვავებული დინამიკაა. სამხრეთ ამერიკამ ექსპორტი 30,7%-ით გაზარდა და 66,13 მილიონ ტომარას მიაღწია, აფრიკამ კი 17,3%-იანი ზრდით 16,02 მილიონ ტომარას მიაღწია. ამის საპირისპიროდ, აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონის ექსპორტი 6,7%-ით შემცირდა და 40,62 მილიონი ტომარა შეადგინა.[1,2]
ბრაზილიის 49,03 მილიონი ტომრის ოდენობის ექსპორტი განსაკუთრებით გამორჩეული აღმოჩნდა და ქვეყნისთვის რეკორდულ მაჩვენებლად შეფასდა.[1,2] ეს შედეგი კიდევ ერთხელ აჩვენებს, რამდენად მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია სამხრეთ ამერიკას მსოფლიო ყავის მიწოდების სისტემაში.
მსოფლიო ყავის ვაჭრობისა და კვების საკითხების შესახებ დამატებითი ინფორმაციისთვის მკითხველს შეუძლია გაეცნოს [ჯანსაღი კვების ზოგად პრინციპებს] და ასევე [შენი სუფრის სხვა კულინარიულ მასალებსა და სიახლეებს].
შეჯამება
2025/26 მარკეტინგულ სეზონზე მსოფლიო ყავის ექსპორტი მნიშვნელოვნად გაიზარდა და 137,27 მილიონ ტომარას მიაღწია. ზრდა განსაკუთრებით მკაფიო იყო მოუხალავი ყავის მარცვლების ვაჭრობაში, რომლის მოცულობამ 123,75 მილიონი ტომარა შეადგინა.[1,2]
რეგიონული ლიდერობა კვლავ სამხრეთ ამერიკამ შეინარჩუნა, სადაც ექსპორტი 30,7%-ით გაიზარდა. ამ შედეგში გადამწყვეტი როლი ბრაზილიის რეკორდულმა 49,03 მილიონი ტომრის ექსპორტმა ითამაშა. ამავე დროს, აზია-წყნარი ოკეანის რეგიონში ექსპორტი შემცირდა, ხოლო აფრიკაში მნიშვნელოვანი ზრდა დაფიქსირდა.[1,2]
წყაროები
International Coffee Organization. Coffee Market Report: October 2024. London: International Coffee Organization; 2024.
International Coffee Organization. Annual Review 2023/24. London: International Coffee Organization; 2024.
Empresa Brasileira de Pesquisa Agropecuária. Total geral das exportações de café em nível mundial atinge 150 milhões de sacas de 60kg no período de outubro de 2023 a setembro de 2024. Brasília: Embrapa; 2024.
International Coffee Organization. World Coffee Statistics Database. London: International Coffee Organization; 2026.
