საკვებზე უშუალოდ არის დამოკიდებული სიცოცხლე, ზრდა და განვითარება, გარეგნობა და შრომის უნარი. ამიტომაც არის აუცილებელი სრულფასოვანი და მკაცრად რეგლამენტირებული კვება. როდესაც სწორად არის ორგანიზებული ორგანიზმის დროული მომარაგება დაბალანსებული საკვები ნივთიერებებით, კვებას რაციონალური ეწოდება.
რაციონალური ანუ სწორი კვების საფუძველს წარმოადგენს მიღებულ საკვებში ცილების, ცხიმებისა და ნახშირწყლების ოპტიმალური თანაფარდობა.
რაციონალური კვება ოთხ ძირითად პრინციპს ითვალისწინებს:
- მიღებული საკვების ოდენობა ზუსტად უნდა შეესაბამებოდეს დანაკარგს, ანუ მიღებული საკვების ენერგეტიკული ღირებულება უნდა იყოს ორგანიზმის ენერგეტიკული დანახარჯის ტოლი. აღსანიშნავია, რომ რაციონალური კვების ეს პრინციპი, დანარჩენებთან შედარებით, ყველაზე ხშირად ირღვევა.
- საკვები პროდუქტების ქიმიური შემადგენლობა უნდა შეესაბამებოდეს ორგანიზმის ფიზიოლოგიურ მოთხოვნილებას, რომელიც ყველაზე უკეთ თავად განსაზღვრავს, რისი ჭამა სჭირდება მოცემულ მომენტში ყველაზე მეტად. ადამიანმა ყოველდღიურად უნდა მიიღოს საკვების 60-მდე ინგრედიენტი, რომელთა დიდი ნაწილიც ორგანიზმში მეტად საჭირო ნივთიერებებს წარმოქმნის.
- საკვები ორგანიზმს უნდა მიეწოდოს რეგულარულად, განსაზღვრული რეჟიმით. საკვების უტილიზაციას იგი თავად ახდენს.
- ჭამისას ორგანიზმში ხვდება საკვები ნივთიერებები, ბალასტი და ტოქსიკური ნივთიერებები.
ნივთიერებათა ცვლის მიმდინარეობა საკვებში ამინომჟავების, მონოსაქარიდების, ცხიმოვანი მჟავების, ვიტამინებისა და ზოგიერთი მინერალური მარილის დონეზეა დამოკიდებული, რაც აუცილებლად უნდა იქნეს გათვალისწინებული კვებითი რაციონის შედგენისას.
#drpkhakadze #gochadze #shenisupra
