უგემრიელესი ფუნთუშები ქიშმიშით — ხათოს რეცეპტი
ფუმფულა, არომატული და ქიშმიშით გამდიდრებული ფუნთუშები სახლის პირობებში მომზადებული ცომეულის ერთ-ერთი საყვარელი ვარიანტია. ამ რეცეპტის მიხედვით მიღებული საფუარიანი ცომი ფორმდება პატარა, დაახლოებით თანაბარი ზომის ფუნთუშებად და ღუმელში ოქროსფერი ზედაპირის მიღებამდე ცხვება.
თუ საფუარიანი ცომეულის მომზადება გიყვართ, შეგიძლიათ ასევე გაეცნოთ საფუარიანი ცომის მომზადების ძირითად წესებს, ხოლო სხვა სახის ფუნთუშებისთვის იხილოთ ფუნთუშების კიდევ ერთი რეცეპტი.
ინგრედიენტები
ცომისთვის
რძე — 500 მლ
საფუარი — 1 სუფრის კოვზი
მარილი — ნახევარი ჩაის კოვზი
შაქარი — 350 გ
კვერცხი — 2 ცალი
ვანილი — საჭირო რაოდენობით
უმაღლესი ხარისხის ხორბლის ფქვილი — 1 კგ
ქიშმიში — 250 გ
ზეთი ან კარაქი — 120 გ
ზედაპირისთვის
კვერცხის გული — 1 ცალი
რძე — 1 სუფრის კოვზი
კვერცხის გულისა და რძის ნარევი ფუნთუშების ზედაპირს გამოცხობისას სასიამოვნო შეფერილობასა და მბზინავ იერს აძლევს.
მომზადების წესი
1. საფუარიანი ცომის მომზადება
რძე ოდნავ გაათბეთ. შემდეგ შეურიეთ საფუარი და შაქარი და კარგად აურიეთ. მნიშვნელოვანია, რომ რძე ძალიან ცხელი არ იყოს, რადგან საფუარის მუშაობისთვის ზომიერად თბილი გარემოა საჭირო. საფუარიანი ცომის მომზადებისას სწორედ საფუარის აქტივობა და ცომის სწორად გაფუება განსაზღვრავს საბოლოო სტრუქტურას. [1,2]
მიღებულ მასას დაუმატეთ კვერცხი, მარილი და ვანილი. შემდეგ ეტაპობრივად შეიტანეთ ფქვილი და დაიწყეთ ცომის მოზელა.
ფქვილი ერთბაშად არ არის აუცილებელი მთლიანად შეიტანოთ — მოზელისას დააკვირდით ცომის კონსისტენციას. საბოლოოდ უნდა მიიღოთ რბილი, ერთგვაროვანი საფუარიანი ცომი.
2. ცხიმისა და ქიშმიშის დამატება
ცომს დაუმატეთ 120 გრამი ზეთი ან კარაქი და განაგრძეთ მოზელა, რათა ცხიმი თანაბრად გადანაწილდეს.
შემდეგ დაამატეთ 250 გრამი ქიშმიში და კარგად შეურიეთ ცომს.
ქიშმიშის გამოყენებისას სასურველია ის წინასწარ გადაარჩიოთ, გარეცხოთ და კარგად გააშროთ, რათა ცომში ზედმეტი ტენი არ მოხვდეს. ქიშმიში განსაკუთრებით ხშირად გამოიყენება სხვადასხვა სახის პურსა და ტკბილ ცომეულში. [3]
მსგავსი ინგრედიენტის გამოყენებით მომზადებული ქიშმიშიანი დესერტების რეცეპტებიც შეგიძლიათ ნახოთ.
3. ცომის აფუება
მოზელილი ცომი მოათავსეთ შესაბამის ჭურჭელში, გადააფარეთ სუფთა ტილო ან საკვები საფარი და დადგით თბილ ადგილას, სანამ კარგად არ გაფუვდება.
საფუარის მოქმედების შედეგად ცომში წარმოიქმნება აირი, რომელიც ცომის სტრუქტურაში იკავებს ადგილს და მას მოცულობას მატებს. სწორედ ამიტომ მნიშვნელოვანია ცომს აფუებისთვის საკმარისი დრო და შესაბამისი ტემპერატურული გარემო ჰქონდეს. [1,2,4]
ცომის აფუების შემდეგ მისი მოცულობა შესამჩნევად უნდა გაიზარდოს. საფუარიანი ცომის დამუშავებისას ზედმეტად ხანგრძლივმა ან არასაკმარისმა აფუებამ საბოლოო ტექსტურაზე შეიძლება გავლენა მოახდინოს. [1]
თუ საფუარიანი ცომეულის სხვა ვარიანტების მომზადებაც გსურთ, საინტერესოა რძეზე მომზადებული ფუნთუშების რეცეპტიც და ჰაეროვანი ფუნთუშების კიდევ ერთი ვარიანტი.
4. ფუნთუშების ფორმირება
აფუებული ცომი დაყავით დაახლოებით 100-გრამიან ნაწილებად. მოცემული რაოდენობით მიიღება დაახლოებით 20–22 ნაწილი.
თითოეულ ნაწილს მიეცით სასურველი, მომრგვალებული ფორმა და დაალაგეთ საცხობ ფირფიტაზე ისე, რომ მათ შორის მცირე დაშორება დარჩეს. ცომის თანაბარ ნაწილებად დაყოფა ფუნთუშების ზომის დაახლოებით ერთგვაროვნად შენარჩუნებას უწყობს ხელს. [4]
5. ზედაპირის მომზადება
ერთ კვერცხის გულს შეურიეთ 1 სუფრის კოვზი რძე. მიღებული ნარევი ფუნთუშების ზედაპირს ფრთხილად გადაუსვით.
ეს ეტაპი გამოცხობის წინ კეთდება და მზა ფუნთუშების ზედაპირზე უფრო მიმზიდველი შეფერილობის მიღებას უწყობს ხელს.
6. გამოცხობა
ღუმელი წინასწარ გააცხელეთ 170 გრადუს ცელსიუსამდე.
ფუნთუშები გამოაცხვეთ ზედა და ქვედა წვის რეჟიმზე 30 წუთის განმავლობაში.
რეცეპტის ავტორის მითითებით, სწორედ 170 გრადუსზე და ზედა-ქვედა წვის რეჟიმზე ცხვება ფუნთუშები მის ღუმელში 30 წუთის განმავლობაში. ვინაიდან ღუმელებს შორის ტემპერატურისა და ცხობის ინტენსივობის მცირე განსხვავება შესაძლებელია არსებობდეს, საბოლოო მზადყოფნა ზედაპირის შეფერილობისა და ფუნთუშების სტრუქტურის მიხედვითაც შეაფასეთ.
ფუნთუშების მომზადების მნიშვნელოვანი დეტალები
ამ რეცეპტში ცომის ძირითადი ნაწილი შედგება რძის, კვერცხის, შაქრის, ფქვილის, საფუარისა და ცხიმისგან, ხოლო ქიშმიში მას დამატებით ტექსტურასა და არომატს აძლევს. შაქრის შედარებით დიდი რაოდენობის გამო ცომი ტკბილი ფუნთუშებისთვისაა განკუთვნილი.
რეცეპტის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ეტაპია ცომის სწორად აფუება. საფუარიანი ცომის ტექნოლოგიაში მოზელა, პირველადი აფუება, დაყოფა, ფორმირება და საბოლოო აფუება ერთმანეთთან დაკავშირებული პროცესებია. [1,4]
ფუნთუშების დაყოფა დაახლოებით 100-გრამიან ნაწილებად კი საშუალებას იძლევა, გამოცხობისას ნაჭრების ზომა მეტ-ნაკლებად თანაბარი იყოს.
შეჯამება
ქიშმიშიანი ფუნთუშების ეს რეცეპტი ხატოსგან მომზადებულია მდიდარი, ტკბილი საფუარიანი ცომით. საჭიროა 500 მლ რძე, 1 სუფრის კოვზი საფუარი, ნახევარი ჩაის კოვზი მარილი, 350 გრამი შაქარი, 2 კვერცხი, ვანილი, 1 კგ უმაღლესი ხარისხის ფქვილი, 250 გრამი ქიშმიში და 120 გრამი ზეთი ან კარაქი.
აფუებული ცომი იყოფა დაახლოებით 100-გრამიან 20–22 ნაწილად. ფორმირებულ ფუნთუშებს ზემოდან ესმევა ერთი კვერცხის გულისა და ერთი სუფრის კოვზი რძის ნარევი, რის შემდეგაც ისინი 170 გრადუს ცელსიუსზე, ზედა და ქვედა წვის რეჟიმზე, დაახლოებით 30 წუთის განმავლობაში ცხვება.
ეს არის შინაური ცომეულის კლასიკური ტიპის რეცეპტი, რომლის მთავარი მახასიათებელია ტკბილი, საფუარიანი ცომისა და ქიშმიშის კომბინაცია.
წყაროები
Gisslen W. Professional Baking. 7th ed. Hoboken (NJ): John Wiley & Sons; 2017.
King Arthur Baking Company. Yeast baking [Internet]. Norwich (VT): King Arthur Baking Company; 2026 [cited 2026 Sep 2].
King Arthur Baking Company. Raisins in baking and yeast doughs [Internet]. Norwich (VT): King Arthur Baking Company; 2026 [cited 2026 Sep 2].
Hutkins RW. Microbiology and Technology of Fermented Foods. Ames (IA): Blackwell Publishing; 2006.
